希・羅語文献の訳し方研究 (旧デ・アニマの訳をいつかやりたい)

中世の聖歌の訳と単語帳、もしリクエストなどがあればもう少し力を入れてやります。

「Diabolusについて」の訳

[ リスト | 詳細 ]

記事検索
検索

全2ページ

[1] [2]

[ 次のページ ]

字数制限の都合で4つに分けて投稿します。
段落分けして小見出しつけました。

アクィナス『De Malo』Q16 A2 回答 投稿第4


小見出し<欲求は形相の獲得から生じる・・・・・・・もし形相の獲得が上位のものの支配を受けないものならば、欲求の悪ということはありえない>
Sciendum est ergo, quod appetitus nihil est aliud quam inclinatio quaedam in appetibile; et sicut appetitus naturalis consequitur formam naturalem, ita et appetitus sensitivus, vel rationalis, sive intellectivus sequitur formam apprehensam: non enim est nisi boni apprehensi per sensum vel intellectum.
ここで知られるべきことは、
欲求は欲求対象への傾向性にほかならず、
自然本性的な欲求が自然本性的な形相から出るように、感覚や理性や知性の欲求は獲得された形相から出る。
つまり欲求は、感覚や知性によって獲得された善がなければならないのである。
Non ergo potest malum in appetitu accidere ex hoc quod discordet ab apprehensione quam sequitur; sed ex eo quod discordat ab aliqua superiori regula.
ところで、欲求の悪さは、獲得された形相・・・・・・そこから欲求が出てくる・・・・・に一致・調和しないことによって起こるのではなく、
上位のもの*1の規則に一致・調和しないことによる。
(*1 これが何なのかはもっと後に出てくる(次の段落)。感覚に対して上位なのは理性であり、理性に対して上位なのは知恵・神的な法である。)
Et ideo considerandum est utrum illa apprehensio quam sequitur inclinatio huius appetitus, sit dirigibilis aliqua superiori regula.
で考えなければいけないのは、
その形相の獲得・・・・・そこから欲求の傾向が生じてくる・・・・・が上位のものの支配によって方向づけられるかどうかである。
Si non habeat superiorem regulam qua dirigi debeat, tunc impossibile est quod sit malum in tali appetitu; et hoc quidem contingit in duobus.
もし形相の獲得が上位のものの支配・・・・・それによって欲求は方向づけられるべきである・・・・・を受けないものならば、
欲求の悪ということはありえない。
で、これは2通りに考えられる。
Apprehensio enim bruti animalis non habet superiorem regulam qua dirigi debeat; et ideo in eius appetitu non potest esse malum.
野生動物の形相獲得は、上位のものの規定・・・・それによって形相獲得の方向づけを与えられるような・・・・・・を受けないものである。
だから野生動物の欲求においては、悪というものはないのである。
Bonum enim est quod moveatur huiusmodi animal ad concupiscentiam vel iram secundum formam sensibilem apprehensam.
こういう野生動物にとっては、感覚され獲得された形相にしたがって欲求にとらわれたり怒りに走ったりすることが善なのである。
Unde Dionysius dicit IV cap. de Divin. Nomin., quod bonum canis est esse furibundum.
だからディオニュシオスは『神名論』4で、犬の善は怒り狂うことであると言っているのである。
Similiter etiam intellectus divinus non habet superiorem regulam qua dirigi possit; ideo in appetitu eius seu voluntate non potest esse malum.
同様に神的な知性も上位のものの支配・・・・それによって方向づけを与えられるような・・・・・を受けず、
神的な知性の欲求、つまり意志においては悪というものはありえない。




小見出し<人間においては2種類が上位のものによって支配を受ける>
In homine autem est duplex apprehensio a superiori regula dirigenda: nam cognitio sensitiva debet dirigi per rationem, et cognitio rationis per sapientiam seu legem divinam.
人間においては上位のものの支配によって方向づけられる2種の形相把握がある。
つまり感覚認識は理性によって方向づけられるべきであり、理性認識は知恵、つまり神的な法によって方向づけられるべきである。
Dupliciter ergo potest esse malum in appetitu hominis.
だから2通りに人間の欲求は悪となりうる。
Uno modo quia apprehensio sensitiva non regulatur secundum rationem; et secundum hoc Dionysius dicit IV cap. de Divin. Nomin., quod malum hominis est praeter rationem esse.
1つは、感覚による形相把握が理性によって支配されていない場合である。
これについてはディオニュシオスが『神名論』4で、人間の悪は理性に逆らうことである、と言っている。
Alio modo quia ratio humana est dirigenda secundum sapientiam et legem divinam; et secundum hoc Ambrosius dicit, quod peccatum est transgressio legis divinae.
もう1つは、人間の理性が知恵、つまり神的な法にしたがって方向づけられない*1場合である。
これについてはアンブロシウスが、罪は神的な法を踏み越える(=破る)ことである、と言っている。
(*1 ここが non dirigenda でなくただ dirigenda なのは何かの誤りで、実際は non がつくと思う。でないとおかしい。)




小見出し<結論・・・・・・悪魔たちは自然本性によってではなく意志によって悪となる>
In substantiis autem a corpore separatis est una cognitio, scilicet intellectualis, dirigenda secundum regulam sapientiae divinae; et ideo in voluntate earum potest esse malum ex hoc quod non sequitur ordinem superioris regulae, scilicet sapientiae divinae; et per hunc modum Daemones facti sunt voluntate mali.
肉体から離れた諸実体*1の中には、1つの認識力、すなわち知性的な認識力があり、神的な知恵の支配によって方向づけられている。
だからそういう諸実体の意志には、上位のものの支配、すなわち神的な知恵の支配、に従わないという悪がありうる。
こういう意味で悪魔たちは意志において悪になる。
(*1 悪魔も肉体から離れた存在である。)

字数制限の都合で4つに分けて投稿します。
段落分けして小見出しつけました。

アクィナス『De Malo』Q16 A2 回答 投稿第3

小見出し<上位と下位の自然本性>
Unde relinquitur quod cuicumque inest naturalis inclinatio ad malum simpliciter, hoc sit compositum ex duabus naturis, quarum inferior habet inclinationem ad bonum aliquod particulare conveniens inferiori naturae, et repugnans naturae superiori, secundum quam attenditur bonum simpliciter; sicut in homine est inclinatio naturalis ad id quod est conveniens carnali sensui contra bonum rationis.
だから端的な悪への自然な傾向性はなんにでも内在することになる。*1
そういうものは、2つの自然本性から成り立つからである。*2
そのうちの下位の方は、「下位な自然本性に調和し、上位の自然本性に調和しない個別的な善」へと向かう傾向性を持っている。
ちなみに上位の自然本性によっては端的な善が目指される。
で下位の方の例として、人間には、肉の感覚に調和するもの・・・・・それは理性の善に対立する・・・・・・へ向かっていく自然な傾向性が内在する。
(*1 自然本性が端的な善でなく個別的な善へ向かう場合。前の段落を参照。)
(*2 2つの自然本性、つまり個別的な善を目指す自然本性と端的な善を目指す自然本性から成り立つものはなんでも、端的な悪への傾向性を持ちうる、ということ。前の段落を参照。)
Hoc autem non habet locum in Daemonibus, si sunt substantiae intellectuales et simplices, a corporibus separatae.
しかし肉の感覚は悪魔たちの中にはない、もし彼らが知性的な、単純な実体で、肉体から離れているなら。




小見出し<もし悪魔に肉体があったとしても、それでも悪魔は悪への傾向性を持ち得ない>
Si autem habent corpora naturaliter sibi unita, nec sic potest inesse eis naturalis inclinatio ad malum secundum totum Daemonum genus.
だが、もし悪魔たちが肉体に自然に結合している(=肉体を持っている)としても、彼らに悪魔族にふさわしい悪へ向かっていく自然な傾向性は内在し得ない。
Primo quidem, quia cum materia sit propter formam, non est possibile quod tota materia alicuius speciei habeat naturalem repugnantiam ad bonum formale ipsius; sed forte in aliquibus paucis hoc accidit propter aliquam corruptionem.
第1に、質料は形相のためにあるのだから、或る種類に属する*1質料がその形相の善に自然本性的に反対するということは一般に不可能である。
ただ、もしかしたら少数の質料においては、何らかの頽廃によって、そういうことは起こりうるけれども。
(*1 =或る形相に属する。種 species は形相 forma と同じ。)
Unde non est possibile quod Daemonibus universaliter ex natura suorum corporum insit inclinatio ad malum.
だから悪魔たち全般にその肉体の自然本性のゆえに悪への傾向性が内在する、というのは不可能なのである。





小見出し<悪魔に肉体があったとしても、彼らが悪への傾向性を持つことはない、その理由2>
Secundo, quia sicut Augustinus dicit super Genes. ad litteram, Daemones non subduntur suis corporibus sicut nos; sed ea subdita habent, et transformant in quamcumque figuram voluerint; unde ex corporibus suis non posset eis inesse aliqua inclinatio, quae multum impediret eos a bono.
第2に、
アウグスティヌスが創世記の注釈で言ってるように、悪魔たちはわたしたちのように肉体に従属させられているのではなく、
肉体を従属させ、望むままの形に変化させるのであるから、
彼らに肉体による傾向性・・・・彼らがその善へ向かうのを非常に妨害するような傾向性・・・・が内在するのではありえない。
Sic ergo patet quod Daemones nullo modo naturaliter sunt mali.
で明らかに、悪魔たちはどんなしかたでも自然本性的に悪であることはない。
Relinquitur ergo quod sint voluntate mali; quod quidem qualiter sit, considerandum restat.
というわけで、悪魔たちは意志によって悪となる、ということになるだろう。

字数制限の都合で4つに分けて投稿します。
段落分けして小見出しつけました。

アクィナス『De Malo』Q16 A2 回答 投稿第2

小見出し<前のところのつづき・・・・・・ものは完全性を奪われると悪になる>
Malum enim dicitur unumquodque ex eo quod aliqua perfectione sibi debita privatur.
ものは自身にあるべき完全性を奪われることによって、悪と呼ばれる。
In tantum autem unumquodque perfectum est, in quantum attingit ad id quod competit suae naturae.
そしてものが完全であればそれだけ、それは自身の自然本性にふさわしいものに到達できる。
Hoc modo Dionysius multipliciter probat IV cap. de Divin. Nomin., quod Daemones non sunt naturaliter mali.
この意味でディオニュシオスは『神名論』4で、
悪魔たちは自然本性的に悪なのではない、と証明している。





小見出し<悪魔は肉体から離れた知性的な実体であるから・・・・・>
Si autem secundo modo dicatur aliquid malum, quia inest ei naturalis inclinatio ad malum, nec sic etiam Daemonibus competit esse naturaliter malos.
しかし第2の意味でものが自然本性的に悪と呼ばれる場合・・・・・つまり悪への自然な傾向性が内在するものが、悪と呼ばれる場合・・・・・は、自然本性的に悪であることは悪魔たちに当てはまらない。
Si enim Daemones sunt quaedam substantiae a corporibus separatae, intellectuales, naturalis inclinatio ad malum eis inesse non potest, duplici ratione.
もし悪魔たちが肉体から離れた実体だとしたら、知性的だとしたら、
悪への自然な傾向性は彼らに内在し得ない。
それは2つの理由による。
Primo quidem, quia appetitus est inclinatio cuiuslibet appetentis: substantiis autem intellectualibus, in quantum huiusmodi, inest appetitus respectu boni simpliciter; unde omnis naturalis inclinatio in eis est ad bonum simpliciter.
第1の理由。
欲求は欲求する者の傾向性である。
そして、知性的な実体には、それが知性的である点で、「端的に善いもの」への欲求が内在する。
だから知性的実体*1の中の自然な傾向性はすべて、「端的に善いもの」への傾向性なのである。
(*1 悪魔たちもその中に入る)





小見出し<自然本性は自身に似たものへ向かっていく傾向がある・・・・・・・だから悪魔の自然本性は端的な善へ向かっていく傾向がある>
Cum autem natura inclinet ad sibi simile, quia unumquodque secundum suam naturam bonum est, ut ostensum est; consequens est quod naturalis inclinatio non sit nisi in aliquod bonum.
自然本性が自身に似たものへと向かっていく傾向があるなら、
そして既に示したように、ものは自身の自然本性によって善いのであるなら、
自然な傾向性は善いものへ向かっていくしかないということになる。
In quantum tamen contingit illud bonum esse particulare et repugnans bono simpliciter, vel etiam bono particulari alterius rei, in tantum inclinatio naturalis est ad malum simpliciter, vel ad malum alicuius alterius:
でも、その善が個別的なもので、「端的に善いもの」*1や他の個別的な善と反対である場合は、
その善に向かっていく自然な傾向性は「端的に悪いもの」や他にとっての悪への傾向性であることになるのだ。
(*1 「個別的な」というのと「端的な」というのとは対。「端的」というのは「普遍的」と同じ。「端的」というのは「自体的」と同じ。simpliciter は「純粋に」という意味でもあるが、これも「自体的に」「それ自体において」と同じ意味。これはアリストテレスの『形而上学』の言葉の使い方。)
sicut concupiscentiae inclinatio, quae est in delectabile secundum sensum, quod est quoddam particulare bonum, si sit immoderata, opponitur bono rationis, quod est bonum simpliciter.
例えば欲求にとらわれる傾向性は、感覚にとっての快さ・・・・・それは中庸な場合は、個別的な善である・・・・・・にあるのだが、理性の善には対立する。
理性の善は「端的な善」であるから。
Unde manifestum est quod Daemonibus, si sunt substantiae intellectuales, inclinatio naturalis ad malum simpliciter inesse non potest: quia inclinatio cuiuslibet naturae est in sibi simile, et per consequens in id quod est sibi conveniens et bonum.
だから明らかに悪魔たちには、もし彼らが知性的な実体だとしたら、「端的に悪いもの」への自然な傾向性は内在し得ない。
なぜなら自然本性の傾向性は自身に似たものへ向かう傾向性であり、したがって自身に合う、自身にとって善いものへ向かう傾向性だからだ。
Non autem est aliquid malum simpliciter nisi quia est in se malum, ut dictum est.
既に言ったようにものは、それ自体において悪いのでないかぎり、「端的に悪いもの」ではない。*1
(*1 ここは、悪魔は知性的存在であり、それ自体において悪いものではない、と言いたいのらしい。)

字数制限の都合で4つに分けて投稿します。
段落分けして小見出しつけました。

アクィナス『De Malo』Q16 A2 回答 投稿第1

Articulus 2


[63527] De malo, q. 16 a. 2 tit. 1
Secundo quaeritur utrum Daemones sint natura mali, an voluntate
第2に、悪魔たちは自然本性によって悪いのであるか、それとも意志によって悪いのであるか、が問われる


小見出し<2通りの悪>
Respondeo. Dicendum quod aliquid dicitur malum dupliciter.
答えよう。わたしの言うことはこうだ。
ものは2通りの意味で悪と呼ばれる。
Uno modo quia est in se malum, sicut furtum vel homicidium; et hoc est simpliciter malum.
1つはそれ自体として悪いから。例えば盗みや殺人である。こういうのは端的に悪である。
Alio modo dicitur aliquid malum alicui; et hoc nihil prohibet esse simpliciter bonum, sed secundum quid malum: sicut iustitia, quae est secundum se et simpliciter bona, in malum latroni vertitur, qui per eam punitur.
もう1つの意味では、ものは何かにとって悪いといわれる。
この悪は、なにものもそれが端的に善であることを妨げないが、それでも何らかの点で悪なのである。
例えば正義。正義はそれ自体として端的に善であるが、盗人にとっては悪になる。正義によって盗人は罰されるからである。





小見出し<自然本性的な悪を2通りに解する>
Cum autem dicimus aliquid naturaliter esse malum, dupliciter intelligi potest.
わたしたちが何かを自然本性的に悪であると言うとき、それは2通りに理解できる。
Uno modo ut malum sit natura ipsius, vel aliquid naturae eius, sive proprium accidens consequens naturam.
1つの意味では・・・・・・・・それの自然本性が悪である。または、その自然本性の何かが悪である。または、自然本性から結果してくる偶有的な性質が悪である。
Alio modo potest dici aliquid naturaliter malum, quia est ei naturalis inclinatio ad malum; sicut quidam homines sunt naturaliter iracundi vel concupiscentes propter complexionem.
もう1つの意味では、何かに悪への自然な傾向があるとき、それを自然本性的に悪であると言いうる。
例えば或る人々は自然に怒りっぽかったり、愛の欲求にとらわれやすかったりする。





小見出し<水が火に対するように、自然本性的に何かへの反対性を持つもの>
Primo ergo modo nihil prohibet aliquid esse naturaliter malum in his quibus naturaliter contrarietas inest; sicut ignis quidem in se bonus est, sed naturaliter est malus aquae, quia eam corrumpit, et e converso.
第1の意味では、反対性が自然本性的に内在するもの*1において、何かが自然に悪であることを誰も妨げない。
例えば火はそれ自体において善いものだが、水にとっては悪である。火は水を破壊し、水は火を破壊するからだ。
(*1 自然本性的に反対性が内在する、というのは、水には自然本性的に火に反対する性質がある、というようなことだろう。)
Et eadem ratione lupus est naturaliter malus ovi.
で同じ理由で狼は自然本性的に羊にとって悪い。
Sed quod aliquid hoc modo sit in se naturaliter malum, est impossibile: implicat enim contradictionem.
ただ、ものがこの意味で自然本性的にそれ自体として悪であると言うことは、矛盾があって不可能である。

アクィナス『悪について』の第16問、悪魔についてのところです。
字数制限の都合で第1投稿、第2投稿、第3投稿、第4投稿に分けて投稿します。
段落分けして小見出しをつけました。



アクィナス『De Malo』Q16 A1 回答   第4投稿


小見出し<理屈で考えていくと、悪魔は感覚のために空気の肉体を必要とすることになる>
Tertio cum forma non sit propter materiam, sed potius e converso; non ideo anima unitur corpori quia est tale corpus, sed potius corpus unitur animae, quia est necessarium alicui animali operationi, scilicet propter sensum, vel propter aliquem motum.
第3に、
形相が質料のためにあるのではなく、むしろその逆であるならば、
霊魂が肉体に、その肉体のために結合するのではなく、むしろ肉体が霊魂に結合するのである、霊魂の生の活動にとって・・・・・・すなわち感覚のために、運動のために・・・・・肉体が必要だからという理由で。
Non est autem motus necessarius alicuius partis aeris ad generationem rerum, sicut motus caelestium corporum, quae quidem ponunt animata; unde propter hoc solum spiritualis substantia uniretur aereo corpori, ut ipsum moveret.
ただ、空気の部分の運動は何かの生成*1には結果しない。
例えば天体・・・・・それを彼ら*2は生きていると考える・・・・・・の運動がものの生成を結果するのとちがって。
霊的な実体(ダイモーン)はただこのために空気の肉体に結合するのだ、すなわち自身を動かすためだけに。
(*1 「生成」とは「能動」のことを意味するのだろう。すぐ後に出てくる「受動性」と対の概念。)
(*2 誰のこと?)
Relinquitur ergo quod hoc sit principaliter propter sensum, sicut et in nobis accidit.
で、ダイモーンが肉体と結合するのは主に感覚のためである・・・・・わたしたち人間においてそうであるように・・・・・・ということになる。
Unde et Platonici posuerunt, Daemones esse animalia animo passiva; quod pertinet ad partem sensitivam.
だからプラトンの徒も、ダイモーンは心の受動的な生き物であると考えた。心の受動的なことは感覚的な部分に属する。




小見出し<空気の肉体は感覚の道具でもありえない・・・・・結論:悪魔は肉体を持たない>
Sensus autem non potest esse sine tactu, qui est fundamentum omnium sensuum; unde eo corrupto corrumpitur animal.
ところで感覚は接触なしにはありえない。
接触があらゆる感覚の基本なのである。
だからこれが駄目になると生き物は駄目になる。
Organum autem tactus non potest esse corpus aereum, nec aliquod corpus simplex, ut probatur in Lib. de anima.
ところで、空気の肉体は接触の道具ではありえない。
何か単純な物体も接触の道具ではありえない。
それは『デ・アニマ』で同意されている。
Unde relinquitur quod nullum corpus aereum possit esse animatum; et ideo dicimus, Daemones non habere corpora naturaliter sibi unita.
だから、空気の肉体は生きたものではありえない。
というわけで、わたしたちは言おう・・・・・・・悪魔に自然に結合する肉体はない、と。

全2ページ

[1] [2]

[ 次のページ ]


.
ダクセルくん
ダクセルくん
男性 / AB型
人気度
Yahoo!ブログヘルプ - ブログ人気度について
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31

Yahoo!からのお知らせ

過去の記事一覧

検索 検索

よしもとブログランキング

もっと見る

[PR]お得情報

数量限定!イオンおまとめ企画
「無料お試しクーポン」か
「値引きクーポン」が必ず当たる!
CMで話題のふるさと納税サイトさとふる
毎日お礼品ランキング更新中!
2019年のふるさと納税は≪12/31まで≫

その他のキャンペーン


プライバシー -  利用規約 -  メディアステートメント -  ガイドライン -  順守事項 -  ご意見・ご要望 -  ヘルプ・お問い合わせ

Copyright (C) 2019 Yahoo Japan Corporation. All Rights Reserved.

みんなの更新記事